PDF نقد و تحلیل جباریت: PDF

by Manès Sperber

از متن کتاب:
جبار آمادگی آن را دارد که حکومتش رابر ترس و وحشت بنیان نهد. او خودش هم تحت تأثیر این روش است و چه بسا در فضاییآکنده از تهدید و وحشت، لحظاتی که غضبناک فریاد می‌زند: «همه را نیست و نابودخواهم کرد»، خود نیز از ترس بر خویش می‌لرزد. با کسب قدرت، لحظه‌ی پرعظمت زندگیجبار فرا می‌رسد. او اکنون شاهد مراد را در آغوش دارد. مشکل آن است که چگونه تاآخر عمر این وضعیت را حفظ کند. دشمن در کمین است و به هر تعدادی هم از آنها بکشد،باز هم کم کشته است. پدران، برادران، فرزندان و دوستان نابودشدگان، هنوز در قیدحیاتند. آیا نباید از آنها هراسید؟ و حال،‌ اگر اینها را نیز به مسلخ روانه کند،باز نسل دیگری برخواهد خاست؛ در پی هر دسته‌ای از کشته‌شدگان، گروه جدیدی ازدشمنان تازه‌نفس صف کشیده‌اند، و اگر قرار است زندگی حاکم جبار محفوظ و در امنبماند، همه‌ی آنها باید ـ پی در پی ـ از میان برداشته شوند.
نظام جباریت، احکامی صادر می‌کند،امر به این و نهی از آن. از چه؟ از اعمال! آيا این کافی است؟ آیا باید بیکار نشستتا کسی مرتکب عمل خلافی شود؟ خیر در چنین صورتی دیگر کار از کارگذشته است. بایدفکر و عقیده‌ی مخالف را نیز قدغن کرد. وانگهی، این هم وافی مقصود نیست. آیا رواستکه قدرتمندان انتظار کشند تا کسی حرفی بزند و عقیده‌ای ابراز کند، و آنگاه به سزایعملش برسانند؟ خیر، این روش ناقص است. باید کاری کرد که حتی سخنها و اشارتی که بیندوستان و آشنایان ردوبدل می‌شود، هم ممنوع شود؛ اصلا بهتر است صرف فکر کردن ـهرچند ناگفته هم بماند ـ قدغن اعلام شود!
نظام جباریت صاحب قدرت و جبروت است،چرا که از هیچ عمل موحشی روگردان نیست. اما هیبت این یال و کوپال خوف‌انگیز تاوقتی اثر دارد که افکار و آراء پنهانی جریان نیافته،‌ نیازی به تأیید و تصدیق‌هایفرمایشی پیش نیامده (که در این شگرد تظاهر مخاطرات جدی نهفته است)، و خرده‌گیری‌هاو انتقادات مخفیانه جا بازنکرده باشند. نظر جبار این است: «تا زمانی که از من درهراسند، چه پروایی از نفرت آنان!»
ولی مسأله اینگونه مطرح نیست. بابرانگیختن و دامن زدن به احساس کینه‌توزی مردم می‌توان مدتی به فرمانروایی ادامهداد، اما رفته‌رفته کار دشوار می‌شود. نکته‌ي شگفت‌آور آن است که هم حاکم جبار وهم نظام حکومتی‌اش، بیش از هر نظام دیگری به مقبولیت و حب عمومی نیاز دارند. وجالب آنکه، شخص جبار ـ چون رقیبی کریه المنظر و حسود ـ به افکار محبوب القلوب ووجیه‌المله رشک می‌برد، و شکست خورده در تلاشتحمیل حب خویش به محیط و مردم است: دسته‌هایمیلیونی باید همنوا سرود مهر او را سردهند: «ما تو را می‌پرستیم!»
نمایش این سرود سراسری نیز به اورضایت خاطر نمی‌بخشد، چرا که او نگران حضور حتی آن یک نفری است که لابه‌لای اینخیل عظیم سرودخوان، فقط لب می‌جنباند و به خواندن تظاهر می‌کند، در حالی که واقعانه نوای محبتی زمزمه می‌کند و نه احساسی ابراز می‌دارد،‌ بلکه سودای قتل او را درسر می‌پرواند و مترصد فرصت است. هزاران هزار هوراکش او را به عرش اعلا می‌رسانند وبر تارک تیغه‌ای از نور می‌نشانند، لیکن همان یک نفر ـ که البته جبار می‌داندبسیاری چنان می‌اندیشند و تنها یک نفر نیست ـ چون سایه‌ای سنگین و توده‌ای از دود،‌نمایشدرخشان او را تیره می‌کند. او به خوبی می‌داند که تا وقتی این یک نفر باقی است،خواب راحت نخواهد داشت. نکند این یک نفر از افراد گارد نگهبانش باشد؟ مبادا درکسوت تفنگچی محافظ، کنار او ایستاده باشد؟ آه، چه بسا که یکی از جمع انصارش...
چنین است که جبار طوماری از اسامیافرادی را در دست دارد که باید مورد تعقیب قرار گیرند و روانه‌ی تبعید شوند. نامهمه کس در این صورت دیده می‌شود؛ تمامی بشریت، یکسره، در این طومار لعن و نیستیجای دارند، چرا که تا وقتی هنوز کسی در قید حیات است،‌هر قدر هم که وفادار باشد،‌باز هم امکان جفا و پیمان‌شکنی‌اش وجود دارد. تا هنگامی که هنوز یک‌نفر باقی استکه با او بیعت نکرده، گویی او هنوز در شرایط پیش از کسب قدرت قرار دارد.
از همین روست که نظام جباریت درباره‌يمسأله‌ی توهین به مقام والای حضرتش، اجبارا چنان ماده‌ی مجازات غلیط و شدادی مقررمی‌کند که هیچ سلسله‌ی سلطنتی هم به خود ندیده است. صرف عدم ابراز احساسات، اهانتشمرده می‌شود. حتی سخن موهنی که پیش ازبه قدرت رسیدن جبار بر زبان جاری شده است،‌جرم به حساب می‌آید. آری، حاکم جبار گرفتار وسواس و جبر سیطره‌ی تام و فراگیر می‌شود.
(منبع: نقد و تحلیل جباریت، مانس اشپربر، ترجمه‌ی کریم قصیم،‌ نشر دماوند)

eBook tags: نقد, و, تحلیل, جباریت, pdf, download, pdf, manès sperber

  • InfoHOT نقد و تحلیل جباریت PDF download
  • نقد و تحلیل جباریت: PDF
  • Download نقد و تحلیل جباریت. PDF version PDF ebook [Psychology]

Download نقد و تحلیل جباریت (PDF)


poster not found

File info

ISBN
Book Title
Book Author
Publisherدماوند
GanrePsychology
Pages count146
eBook formatPaperback, (torrent)En
File size7.5 Mb
Book rating4.14 (21 votes)
 rate rate rate rate rate